دشت کوزه و یا تنورهای سنگی در لائوس با قدمتی بیش از ۱۵۰۰ سال، یکی از مهمترین آثار باستانی کشف شده تاریخ جنوب شرقی آسیا است. این دشت در فلاتی به نام شیِنگخوآنگ واقع در دامنههای رشته کوه اصلی هند و چین واقع شده است.
در سال ۱۹۳۰ در این دشت اولین کاوشهای باستان شناسی انجام پذیرفته است و در اطراف کوزههای سنگی بقایای انسان، وسائل و سرامیکهایی کشف شده که نشان از وجود تمدنی در این منطقه دارد. در تحقیقات اولیه از دشت کوزه ها، ادعا شده است که این دشت به دوران پیش از تاریخ تعلق داشته و در واقع یک نوع گورستان است و در آن زمان خاکسپاری مردگان به این شیوه صورت میگرفته است. این دشت توانایی پاسخگویی به سئوالها و ابهامات عصر آهن این منطقه را دارد.
بیش از ۹۰ دشت در داخل استان شیِنگخوآنگ لائوس شناخته شده است. هر دشت دامنه از ۱ تا ۴۰۰ خمره سنگی را در خود جا داده است . خمرهها در ارتفاع و قطر بین ۱ تا ۳ متر تغییر میکنند و همه بدون استثنا از سنگ می باشند.
چندی پیش در حالی که اتوبوس حامل توریستهای ژاپنی در این محوطه و در کنار تابلویی با علامت «خطر» نگه داشته بود و توریستهای ژاپنی مشغول عکس برداری از این محوطه بودند، ناگهان صدای آژیر خطر بلند شد. ماموران نظامی که با دستگاههای فلزیاب مشغول جستجو و کاوش در این محوطه بودند دو نمونه از هدفهای مهلک خود را یافته بودند: دو خمپاره باقی مانده از دوران جنگ که هنوز عمل نکردهاند.
بررسیهای اولیه نشان دادند که این خمپارهها خطر جدی ندارند و میتوان بعداً با انفجار آنها را از بین برد و در نتیجه تیم مینروبها به کار خود ادامه داد.
اما مدت بعد از مدت کوتاهی دوباره زنگ خطر به صدا در آمد اما این بار نه برای ماموران مین روبی بلکه این زنگ هشدار برای باستانشناسان به صدا در آمد.
این بار چیزی که از زیر خاک و گل این محوطه نمایان شده بود یافتهای مرگبار نبود بلکه تنها شکننده و آسیب پذیر بود. این شی یافته شده خمرهای سنگی بود که در زیر درختچهای مدفون شده بود. این خمره از همان دست خمرههایی است که به دلیل وفور در این منطقه، نام دشت خمرهها را به این ناحیه دادهاند.
هیچ کس چیزی درباره این ظروف سنگی غلاف شکل که بلندی بعضی از آنها به بلندی قد یک انسان است و در محوطهای در شمال شرق کشور لائوس پیدا شدهاند، چیزی نمیداند. محوطهمذکور که از فرط انفجارهای بیشمار شبیه به یک زمین گلف به نظر میرسد، در کنار یکی از میادین مین که از دوران جنگ باقی مانده، قرار گرفته است.
معمای این ظروف سنگی از زمانی که کشف شدهاند یعنی از حدود ۷۰ سال پیش تا کنون برای باستانشناسان همچنان به قوت خود باقی است. مدلین کولانی، باستانشناس فرانسوی، اولین کسی بود که این خمرهها را کشف کرد و کشف آنها را به ثبت رساند.
جولی وندنبرگ، باستانشناس و مشاور سازمان یونسکو که در پروژهای مشترک با دولت لائوس همکاری میکند، درباره این ظروف میگوید: «این ظروف نیز مانند خرسنگهای جزیره ایستر هستند، هیچ کس نمیداند که چه کسانی آنها را ساختهاند و هدفشان از ساخت چنین چیزهایی چه بوده است».
قرار است لائوس این محوطه را سال آینده برای ثبت در فهرست آثار میراث جهانی به سازمان یونسکو معرفی کند.
پروژهای که وندنبرگ در آن همکاری میکند نیز در همین راستا است. این پروژه علاوه بر کشف تعداد بیشتری از این ظروف و گردآوری و مرمت آنها شامل برنامهای برای پاکسازی این محوطه خطرناک از مواد منفجره و تسلیحاتی است که عمل نکردهاند. بخش اعظم این مواد منفجره را بمبهای عمل نکرده ارتش آمریکا تشکیل میدهند که از دوران جنگ ویتنام باقی ماندهاند. عملیات پاکسازی باید به نحوی انجام بگیرد که از وارد آمدن هرگونه آسیبی به این محوطه تاریخی اجتناب شود.
تا کنون بیش از ۲ هزار نمونه از این ظروف به صورت گروهی و یا تکتک در بیش از ۹۰ محوطه مختلف در استان شیِنگخوآنگ کشف شدهاند. امروزه میتوان سر بسیاری از این خمرهها را که از دیوارههای سنگرهای حفر شده دوران جنگ بیرون زدهاند به راحتی مشاهده کرد.
اندازه این ظروف از لحاظ طول و قطر با یکدیگر متفاوت است و بعضاً بین یک تا سه متر تغییر میکند.
باستانشناسان همگی متفق القولند که این ظروف از جمله اشیائی هستند که همراه با مردگان در مقابر قرار میگرفتند اما درباره قدمت آنها اختلاف نظر زیاد است. ابتدا تصور میشد این خمرهها به سالهای ۵۰۰ قبل از میلاد تا ۵۰۰ بعد از میلاد تعلق دارند در حالی که امروزه بعضی از باستانشناسان بر این باورند که این آثار به قرن نهم یا دهم میلادی تعلق دارند.
اما به رغم تمام خطراتی که جان باستانشناسان را تهدید میکند، وندربرگ امیدوار است که در امتداد تلاشهایشان در کشف تعداد بیشتری از این خمرهها بتوانند معمای آنها را هم حل کنند
لائوس در جریان جنگ ویتنام موضع بیطرفی در پیش گرفت. اما ویتکنگها از در اواخر دهه ۱۹۶۰ آمریکا برای مقابله با چریکهای ویتکنگ ویتنام که به داخل لائوس رخنه میکردند، و به منظور شتاب دادن به پایان جنگ، بیطرفی لائوس را نقض کرد و بدون درز این موضوع به مطبوعات به بمبارانهای گسترده بخشهایی از لائوس، به ویژه دشت خمرهها دست زد. جنگ ویتنام در زمان ریاست جمهور جانسون(دموکرات) اتفاق افتاد و در زمان ریچارد نیکسون(جمهوری خواه) به به پایان رسید.
جمهوری دموکراتیک خلق لائوس کشوری است در جنوب شرقی آسیا. پایتخت آن وینتیان است. لائوس یک جمهوری سوسیالیستی تکحزبی است.
تاریخ:
پیشینه لائوس به یک قلمرو پادشاهی بازمیگردد که از سده ۱۴ تا سده ۱۸ میلادی وجود داشت ولی بعدا به سه پادشاهی کوچکتر تقسیم شد. در سال ۱۸۹۳ این نواحی به تحتالحمایگی فرانسه درآمد و سه پادشاهی که لوآنگ پرابانگ، وینتیان و چامپاساک نام داشتند متحد شده و کشور لائوس را تشکیل دادند. لائوس پس از اشغال توسط ژاپن در سال ۱۹۴۵، مدت کوتاهی مستقل شد اما پس از آن دوباره به سیطره فرانسه درآمد ولی در سال ۱۹۴۹ به آن خودمختاری اعطا شد. لائوس در سال ۱۹۵۳ مستقل شد حکومت پادشاهی مشروطه سیساوانگ ونگ بر آن حاکم شد. کمی پس از استقلال چنگ داخلی درازمدتی روی داد که به سرنگونی پادشاهی و به قدرت رسیدن حزب کمونیستی پاتت لائو در سال ۱۹۷۵ انجامید.
تاریخ لائوس به پادشاهی لانژانگ میرسد که در سده چهاردهم میلادی بنیاد شد و تا سده هیجدهم ادامه یافت. در سده هیجده، سیام بر امیرنشینهای باقیمانده از دوره لانژانگ چیرگی یافت. شاه سیام برای جلوگیری از جنگ با فرانسه، سرزمینهایی از خاک خود را با نام لائوس به فرانسه بخشید و این سرزمینها در سال ۱۸۹۳ به هندوچین فرانسه ضمیمه شدند.
اشغال کشور به دست ژاپنیها در جنگ جهانی دوم منجر به اعلام استقلال شد، که فرانسویان سرانجام آن را در ۱۹۵۴ پذیرفتند. با این حال، جنگ داخلی، این پادشاهی را ویران کرد؛ جنگی بین نیروهای سلطنتطلب و نیروهای کمونیست پاتت لائو.
لائوس در جریان جنگ ویتنام موضع بیطرفی در پیش گرفت. اما ویتکنگها از لائوس به عنوان خط تدارکاتی در جنگ ویتنام استفاده کردند و در اواخر دهه ۱۹۶۰ آمریکا برای مقابله با چریکهای ویتکنگ ویتنام که به داخل لائوس رخنه میکردند، و به منظور شتاب دادن به پایان جنگ، بیطرفی لائوس را نقض کرد و بدون درز این موضوع به مطبوعات به بمبارانهای گسترده بخشهایی از لائوس، به ویژه دشت خمرهها دست زد.
هدف از حملات هوایی نابودی خط تامین آذوقه ارتش ویتنام شمالی بود که به طور مارپیچی از طریق لائوس و کامبوج به جنوب حرکت میکرد. خروج آمریکا از ویتنام سر کارآمدن پاتت لائو را در لائوس میسر ساخت (۱۹۷۵). از ۱۹۹۰، دولت اصلاحات را آغاز کرد.
در سالهای اخیر بواسطه درگیریهای سیاسی هزاران تن از مردم لائوس از کشور گریختهاند از جمله طبق آمار طی سال ۸۳-۱۹۷۹ بیش از ۲۰۰ هزار نفر به تایلند پناه بردهاند.
سیاست:
قدرت واقعی را در لائوس کمیتهٔ مرکزی حزب انقلابی خلق در دست دارد.
مقاماتی که مستقیماً انتخاب شدهاند، تا زمان اجرای قانون اساسی جدید، گرد هم آمدهاند تا به عنوان کنگره ملی به تعیین رئیس جمهور، نخست وزیر و شورای وزیران بپردازند.
در قانون اساسی پیشبینی شدهاست که مجمع عالی خلق با ۷۹ عضو برای پنج سال با رأی تمامی افراد بالغ انتخاب گردد.
این کشور یکی از معدود دولت های کمونیست باقی مانده است. دولت چومالی سایاسونه تقریبا برای همه جنبه های زندگی مردم از جمله آزادی های سیاسی قانون وضع کرده است. دولت تمامی رسانه ها را در اختیار دارد و روزنامه نگارانی که از دولت انتقاد کنند یا درباره موضوعات سیاسی مورد مناقشه بحثی داشته باشند با جریمه های قانونی مواجه می شوند. پناهندگانی که به لائوس می ایند دیپورت می شوند. لائوس یکی از فقیرترین کشورهای آسیا محسوب میشود.
جغرافیا:
لائوس کشوری است محصور در خشکی با ۲۳۶٬۸۰۰ کیلومتر مربع مساحت. زبان رسمی این کشور لائو و واحد پول آن کیپ نام دارد. جمعیت لائوس در سال ۲۰۱۲ میلادی ۶.۵ میلیون نفر برآورد شد.
لائوس در مختصات جغرافیایی ۱۸ درجه شمالی و ۱۰۵ درجه شرقی قرار گرفته و به آبهای آزاد راه ندارد. لائوس از سوی شمال باختری با میانمار و چین، از سوی خاور با ویتنام، از جنوب با کامبوج و از سوی باختر با تایلند هممرز است.
لائوس به غیر از دشت خمرهها در شمال و درهٔ مِکونگ و فلاتهای کمارتفاع در جنوب، غالباً کوهستانی است. رود مهم آن مکونگ بهطول ۴۸۳ کیلومتر و بلندترین نقطه آن فوبیا، با ۲۸۲۰ متر ارتفاع است.
شمال کشور لائوس کوهستانی است و جنگلهای انبوه شمال و شرق آنرا فروپوشانیده. بیشتر از ۸۰ درصد کشور را جنگل دربرگرفته و لائوس دارای حدود ۱۳ میلیون هکتار جنگل است. زمینهای بلند آن بیشتر در درههای رود مکونگ و شاخابههایش قرار دارد.
این کشور با بارانهای سنگین موسمی دارای آب و هوایی استوایی و گرمسیری است. لائوس باد و بارانهای موسمی دارد و دارای بارانهای خیلی سنگین از مه تا اکتبر است. وینتیان در ژانویه ۲۱.۱ و در ژوئیه ۲۷.۲ درجه سانتیگراد حرارت و سالانه ۱۷۱۵ میلیمتر باران دارد.
شهرهای مهم لائوس به جز پایتخت، ساوانناکت، لوآنگ پرابانگ و پاکسه هستند.
تقسیمات کشوری:
لائوس ۱۶ استان (qwang) و یک بخش (Nakhonluang ViengChan) دارد که شامل وینتیان، پایتخت این کشور است. هر استان به شهرستان (muang) و سپس دهستان (baan) تقسیم میگردد.
اقتصاد:
جنگ، سیل و خشکسالی، توسعهٔ لائوس، یکی از فقیرترین کشورهای جهان را به تعویق انداختهاست. اکثر لائوسیها در مزارع اشتراکی کار میکنند و عمدتاً برنج میکارند. از ۱۹۹۰، دولت این کشور قصد تشویق سرمایهگذاری غربی را داشتهاست. لائوس به کشورهای همسایه خود برق صادر میکند و نیاز دیگر کشورها به فلزات لائوس باعث چشمانداز بهبود اقتصادی برای این کشور شدهاست.
تولید برق سالانه این کشور حدود ۹۰۰ میلیون کیلووات ساعت است و حدود ۸۰ درصد از مردم آن راه کشاورزی گذران میکنند.
برنج، ذرت، سبزی از فراوردههای کشاورزی لائوس و تولیدات عمده صنعتی آن قلع، الوار، تنباکو، و نیروی برق است. منابع طبیعی آن قلع، الوار و صادرات آن برق، تولیدات جنگلی، قلع، و قهوه است. واردات لائوس برنج، خواربار، تولیدات نفتی، ماشینآلات، وسائل حمل و نقل و طرفهای مهم دادوستد آن تایلند، روسیه، مالزی، فرانسه، چین و ویتنام هستند.
به سبب کوهستانی بودن اغلب مناطق مرزی مشترک لائوس با ویتنام، قاچاق کالا در طول این مرز رواج داشته و حتی در مهمترین مرز رسمی دو کشور و در مقابل دید مامورین گمرکی، قاچاق کالاهای لوکس از لائوس به داخل ویتنام در جریان است.
مردم:
۵۵ درصد از مردم آن از قوم لائو، ۱۱ درصد از قوم خمو، ۸ درصد از تیره همونگ و ۲۶ درصد بقیه از صد گروه قومی مختلف هستند.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر